‘Wat is je favoriete serie’ is een vraag die mij regelmatig gesteld wordt. Het antwoord is afhankelijk van de waan van de dag: ik heb een persoonlijke top-5 van favorieten die verder niet op een bepaalde manier genummerd is en waarbij series net zo makkelijk de top-5 verlaten als binnenkomen. Maar favoriete afleveringen van series, die heb ik wel. De komende tijd deel ik ze met je. In deel één van de serie ‘persoonlijke favorieten’: The Hotel Inspectors, de vierde aflevering van Fawlty Towers, waarin een seconde het verschil maakt tussen ‘erg goed’ en ‘legendarisch’.

 

Auteur: Nils Hermans

Nadat John Cleese samen met andere leden van Monty Python het Gleneagles Hotel in Torquay binnenstapte, was de rest geschiedenis. Fawlty Towers, de beste sitcom ooit gemaakt, was geboren. In het Gleneagles liep namelijk eigenaar Donald Sinclair rond, die de inspiratie werd voor Cleeses hyperneurotische Basil Fawlty.

Sinclair was een marineveteraan. Het verhaal gaat dat hij door zijn vrouw, die, net als Basils vrouw Sybil, degene was die de touwtjes stevig in handen had, gedwongen was om afscheid te nemen van de zee en mee te helpen met het runnen van het Gleneagles. Dat deed Sinclair met flinke tegenzin en dat konden de Monty Python-leden tijdens hun bezoek goed merken. Zo gaat het verhaal dat Sinclair een busboekje naar het hoofd van een hotelgast gegooid heeft, omdat die het durfde te vragen wanneer de bussen in de buurt langskwamen. Ook heeft Sinclair de koffer van Pythonlid Eric Idle afgenomen en in de tuin gezet, omdat hij bang was dat er een bom in zat. Al die merkwaardige gedragingen weet Sinclair aan de kwaliteit van het personeel, zoals Basil Fawlty elke persoonlijke blunder wijt aan de Barcelonese loopjongen Manuel.

Het mooie van Fawlty Towers is dat de serie maar twaalf afleveringen telt. John Cleese en zijn toenmalige vrouw Connie Booth (die in de serie serveerster/kamermeisje Polly speelt) leverden een script pas af als dat precies goed was: het duurde zes weken om een Fawlty Towers-script te schrijven en voordat er een aflevering opgenomen werd, was die eerst vijf dagen lang geoefend. Dat betekent ook dat het bijna niet te doen is om de beste aflevering van Fawlty Towers aan te wijzen. Alle afleveringen van Fawlty Towers zitten perfect in elkaar en altijd krijgt Basil Fawlty aan het einde van de aflevering het resultaat te zien van het constant kleineren van zijn gasten.

Wat maakt The Hotel Inspectors mijn favoriete Fawlty Towers-aflevering? Omdat Basil in die aflevering het kruiperigst, hooghartigst, neerbuigendst van allemaal is. Een hypocriete Basil Fawty is mijn favoriete Basil Fawlty. Even het verhaal: aan het begin van de aflevering krijgt Basil te horen dat er drie hotelinspecteurs in het dorp gesignaleerd zijn. Basil verdenkt meteen Mr. Hutchinson, een zojuist gearriveerde, enorm veeleisende hotelgast. Mr. Hutchinson heeft smetvrees en praat in een vreemd, neerbuigend taaltje:

Mr. HUTCHINSON: Fear not, kind sir, it matters not one wit.
BASIL FAWLTY: Beg your pardon?
Mr. HUTCHINSON: It matters not one wit. Time is not pressing on me, fortunately. Now, some information please. This afternoon, I have to visit the town for summary purposes, which would be of no interest to you, I’m quite sure, but nevertheless I shall require your aid in getting for me some sort of transport, some hired vehicle, that is, to get me to my first port of call.
BASIL FAWLTY: Are you all right?
Mr. HUTCHINSON: Oh yes. Yes, I find the air here most invigorating.
BASIL FAWTLY: I see. What did I gather from your first announcement, that you want a taxi?
Mr. HUTCHINSON: In a nutshell.
BASIL FAWLTY: ‘Case, allright.

Wat volgt is een twintig minuten lange scène in het restaurant van het hotel, waarin net de lunch geserveerd wordt. Dat wordt een rampzalige lunch: Mr. Hutchinson krijgt tot vijf keer toe het verkeerde gerecht voorgeschoteld en de fles wijn die Basil een andere gast inschenkt blijkt gekurkt. Tien minuten lang kijken we naar een kruipende, kwijlende, slijmende Basil Fawlty, totdat zijn vrouw hem op haar kenmerkende sarcastische manier toespreekt: Mr. Hutchinson is geen hotelinspecteur. Mr. Hutchinson is een lepelverkoper.

In de volgende minuten denkt Basil langzaamaan te weten hoe de vork in de steel zit: de wijnkenner van zonet is de hotelinspecteur en Mr. Hutchinson zit in de lunchzaal zijn jaren ’70-equivalent van een Yelp-score te verzieken. Wanneer Basil met de wijnkenner over wijn staat te praten en hem en passant zo ongeveer voor alcoholist uitmaakt, krijgt Mr. Hutchinson alweer een verkeerd gerecht voor zijn neus en begint het luidkeelse geklaag weer. Dit keer krijgt Basil Mr. Hutchinson wel rustig.

Na de lunchscène trekken de gasten zich weer terug in hun kamers. Basil en Manuel slepen de half bewusteloze Hutchinson naar de borrelkamer. In de lobby helpt Basil de wijnkenner slash eventuele hotelinspecteur, totdat een groggy, maar totaal over de rooie Hutchinson weer terugkomt:

De klappen zien er natuurlijk verschrikkelijk klungelig uit, maar de manier waarop Basil zich een beetje door de beledigingen van Hutchinson heen probeert te lachen, zelfs vlak voordat hij een klap in zijn gezicht krijgt, is helemaal raak. Basil smeekt de wijnkenner om dit alles niet in zijn hotelgids te schrijven, waarop de man zegt dat hij helemaal geen hotelinspecteur is, maar een vertegenwoordiger in buitenboordmotoren. Dat geeft Basil de gelegenheid om zijn wraak uit te oefenen op meneer Hutchinson, zonder dat die wraak in een hotelgids terechtkomt.

TaartUiteindelijk moet meneer Hutchinson het hotel vertrekken onder begeleiding van verschillende soorten zuivelproducten in zijn gezicht, kruis en koffer. Net daarvoor zijn drie heren in pak binnengekomen en slaan het tafereel gade. Basil loopt met zichtbaar plezier naar de receptie en vraagt aan de drie heren:

BASIL FAWLTY: Good afternoon, gentlemen. And what can I do for you three gentlemen?

De SchreeuwPrecies één seconde na die uitspraak beseft Basil Fawlty zich dat hij naar de drie hotelinspecteurs staat te kijken. Dan begint de beste schreeuw die ooit op televisie is vastgelegd. Het is een dierlijke, hartverzakkende schreeuw vol paniek en afgrijzen. Een korte scheeuw, ook, van niet eens een seconde. Meteen daarna gaat het beeld op zwart en begint de aftiteling. Het is een schreeuw die in al zijn intensiteit niet op YouTube te vinden is. Een schreeuw – en de manier waarop hij gemonteerd is, met de aftiteling direct daarna -die een zeer goede aflevering tot een klassieker maakt.

De Schreeuw van Basil Fawlty in The Hotel Inspectors: hoe vaker je de aflevering ziet, hoe meer je je erop gaat verheugen. Dat maakt The Hotel Inspectors een van mijn persoonlijke favorieten.