Soms stuit je op een boek waar je je wekenlang enorm op gaat verheugen. De Nederlandse vertaling van What purpose did I serve in your life? door de 23-jarige Marie Calloway is zo’n boek. Geprezen én verguisd in Amerika, door menig drukker geweigerd vanwege ‘te pornografisch’ en op het laatste moment mocht Calloway ineens niet meer op de stoel van Dr. Phil zitten. Is het echt zo’n heftig boek? Worden alle ramen ingegooid? Of valt het wel mee?

Auteur: Sophie Dassen

Marie Calloway is onderdeel van een generatie schrijvers die ook wel de Livejournal-schrijvers wordt genoemd, of ‘internet-schrijvers’. Een hoopje schrijvers dat is begonnen in de krochten van het internet; denk aan gratis Blogspotblogjes, Tumblr’s en Myspaces. Calloway schreef een groot deel van haar verhalen eerder op de bekende Amerikaanse website Thought Catalog: een pseudofilosofische bakermat voor 20-plussers met identiteitsproblemen en meer.

Calloway wist uit dit web van wannabe-schrijvers en ‘alternative literature’ te ontsnappen en zag haar bundel gedrukt worden. En oh boy, WAT werd er over haar gepraat. Enerzijds is ze door veelal New Yorkse intelligentia bestempeld als het gezicht van het moderne feminisme, anderzijds is ze door velen uitgemaakt voor ‘hoer zonder schrijftalent’ en ‘aandachtsgeile sloerie’ zonder ethisch besef, zelfrespect of principes.

Calloway schrijft over haar ervaringen met seks. Punt. Ze heeft als sekswerker haar geld in Londen en Portland verdiend om haar MAC-make-up te kunnen bekostigen en heeft daarnaast tal van spannende avonturen beleefd, waarvan enkele met een in de VS bekende schrijver (die anoniem blijft onder de naam Adrien Brody). Deze avonturen zijn gebundeld in Waar was ik goed voor in jouw leven?, afgewisseld met een bonte verzameling aan hatemails, comments, complimentjes, geile fb-gesprekjes en selfies, waarop Calloway de lezer zowel indringend, zwoel als enigszins doods aanstaart, terwijl ze delen van haar naakte lichaam laat zien.

Seksboeken zijn bepaald niet nieuw, kijk maar naar 50 Shades of Grey van E.L. James en The Juliette Society door pornstar turned writer Sasha Grey. Het verschil tussen Calloway en deze namen is echter dat Calloway goudeerlijk is en ongemak niet schuwt, terwijl James en Grey seks presenteren als een übergeile fantasie waarin pijn ondergeschikt wordt aan genot.what-purpose

Bij Calloway voeren de pijn, het ongemak en de afschuw de boventoon: zo beschrijft Calloway tot in detail hoeveel moeite haar hoofdpersoon (genaamd Marie Calloway) heeft met klaarkomen, hoeveel pijn ze soms ondergaat omdat ze hoopt dat ze iets lekker vindt, de ongemakkelijke gesprekjes tussen haar en de mannen die haar betalen en als hoogtepunt: het moment dat ze haar slipje uittrekt en haar roodgevulde maandverband toont aan de man die haar gaat fotograferen. Kortom, voor de hoofdpersoon lijkt seks de enige manier waarmee ze waarde kan geven aan haar leven. Ze is zo met seks bezig en twijfelt zo aan haar positie als begeerlijke vrouw, dat ze geen moment écht lijkt genieten van seks. Schrijnend, maar een welkome afwisseling in de Geile-konijntjes-wereld van de E.L. James- fanbase.

Behalve haar avonturen in de slaapkamer, beschrijft Calloway regelmatig haar filosofische kijk op genderrelaties, de invloed van porno, en de rol van de vrouw in de maatschappij. We zijn hoeren of we zijn maagden. Vrouwen krijgen aangeleerd dat ze zich moeten schamen. Behalve dat, is het hoofdpersonage een vrouw die op een stalker-manier haar favoriete schrijvers begint te stalken om seks met ze te hebben.

De vraag is: WAAROM brengt Calloway (de hoofdpersoon dus) zichzelf in zoveel ellende, gevaar en onzekerheid? Waarom laat ze zichzelf zo ontzettend vernederen? En is ze constant bezig met complimentjes en aandacht krijgen? Haar constante gekronkel en ‘onzeker-meisjes’-houding worden soms irritant, maar er zit iets nog veel groters achter; verdriet, pijn en een ontzettend laag zelfbeeld. Calloway beschrijft dat ze als kind is gepest en ‘lelijk’ werd genoemd en zich nooit goed over zichzelf heeft gevoeld. Menig psycholoog zou op dit boek een analyse kunnen loslaten waaruit blijkt dat de hoofdpersoon hevig geleden heeft in haar jeugd en daardoor seks niet kan los zien van relaties, vriendschappen en zelfwaardering.

Echter: hoeveel is er eigenlijk precies van waar? Internet geeft de kans je anders voor te doen dan je bent en alles te overdrijven. Wie zegt dat ze dit niet heeft gedaan? En waarom ook niet? Velen hebben Calloway een antifeminist genoemd, dit omdat ze constant op zoek lijkt te zijn naar de acceptatie van mannen in plaats van dit bij zichzelf te zoeken. Door de vragen die ze stelt bij rollen van mannen en vrouwen en de invloed van porno, zijn er genoeg argumenten om haar wél een feminist een noemen. Ik blijf in het midden.

Fictie of niet, de verhalen zijn pijnlijk en rauw, de gedachtegang is behalve nieuwsgierig vooral deprimerend: de schreeuw om aandacht van een meisje met een ontzettend laag zelfbeeld dat zichzelf niets waard vindt. De originele titel What purpose did I serve in your life? zegt al genoeg: de hoofdpersoon kent zichzelf geen waarde toe, maar laat dit afhangen van andermans oordeel. Geen wonder dat goedlachse Texaan Dr. Phil het too much vond.