De zomer is alweer halverwege voorbij. Een opluchting voor iedereen die pas aan het eind ervan op vakantie gaat. Voor uw tv-recensent is het een minder grote opluchting. Juist in de relatieve stilte van de zomer, tussen de herhalingen door, krijgen bijzondere programma’s de ruimte en aandacht die ze verdienen. NTR is zo’n omroep die niet stil zit tijdens de zomer. Coen Verbraak is terug met een nieuwe serie van Kijken in de ziel.

Auteur: Lisa van Rens

Dit jaar wordt de zevende serie Kijken in de ziel uitgezonden door de NTR. Na psychiaters, voetbaltrainers, advocaten, politici, artsen en topondernemers interviewt Coen Verbraak dit jaar radio-, tv- en krantenjournalisten over hun vak. Daarbij blijft het niet bij de ‘elitaire’ media. De geïnterviewden zijn: Sven Kockelmann, Clairy Polak, Frits Wester, Johan Derksen, Rob Wijnberg, Dominique Weesie, Arnold Karskens, Evert Santegoeds, Step Vaessen, Marike Stellinga, Bart Middelburg en Frits van Exter. Een mooie dwarsdoorsnede van de gevestigde Nederlandse journalistiek. Voor zover ‘de Nederlandse journalistiek’ al bestaat.

De vragen die in Kijken in de ziel – journalisten centraal staan, liggen vrij voor de hand: wat is nieuws? Hoe groot is de macht van de pers (nog)? Wie bepaalt wat nieuws is? Hoe onafhankelijk zijn journalisten eigenlijk? Kunnen journalisten iemand maken en breken? Als je een grote scoop hebt en je weet dat die veel maatschappelijke onrust gaat veroorzaken, breng je die dan toch? Vragen die vanzelf komen bovendrijven als je even over ‘journalistiek’ nadenkt, maar waar je toch wel graag eens van journalisten zelf hun antwoord op zou horen.

In de vragen an sich schuilt dan ook niet de kracht van dit programma. Deel van de kracht is natuurlijk de reactie van de geïnterviewde. Hoe reageert Mister Privé Evert Santegoeds als hem gevraagd wordt of nieuws waar moet zijn? Waarom zegt oorlogsjournalist Arnold Karskens dat je er als journalist voor moet zorgen dat zo min mogelijk mensen je aardig vinden en dat je vooral geen vrienden moet maken?

Het overgrote deel van de kracht van Kijken in de ziel – journalisten ligt bij Coen Verbraak. Alle eer komt hem toe. Hij heeft niet alleen alle journalisten geïnterviewd, hij doet de voorbereiding alleen, voert de regie en de samenstelling. Alleen voor de montage (en het camerawerk en geluid) werd iemand anders ingeschakeld. Het voordeel van deze ‘alleenheerschappij’ is duidelijk: hij weet precies welke momenten uit welke interviews naast elkaar gezet moeten worden.

Natuurlijk draait het om de gasten en hun verhalen, maar 90% van het succes van het programma ligt bij Coen Verbraak. Zonder goede interviewer is dit programma niks en Verbraak is één van de besten. Niet voor niets ontving hij voor Kijken in de ziel – psychiaters de Zilveren Nipkowschijf. Hij straalt een bepaald soort rust uit, waardoor de geïnterviewden alle ruimte krijgen om hun verhaal te doen. Hij vraagt door waar nodig en is niet bang om vragen te stellen waar de geïnterviewde zich misschien ongemakkelijk bij voelt. Juist bij journalisten, die zelf gewend zijn lastige vragen te stellen en ze dus als geen ander kunnen ontwijken, is dat belangrijk.

Verbraak wint zeker ook het respect van de geïnterviewden (en de kijker!) door zijn ontzettend grondige voorbereiding. Die spreidt hij niet voortdurend tentoon, maar zodra iemand maar verwijst naar een bepaald artikel of een zekere affaire, weet Verbraak waar het over gaat. Geen omwegen om te verhullen dat hij iets niet precies weet. Hij weet het. Punt. Als Johan Derksen het heeft over een grote scoop in de jaren ’80 van de vorige eeuw, vult Verbraak meteen aan en blijkt dat hij heel goed weet waar het over gaat. Er zijn genoeg andere interviewers, die ik dat niet zo snel zie doen.

Meer Coen Verbraak op televisie graag! Zo zijn interviews nog eens interessant om te zien (en erger je je eens niet aan Johan Derksen). Kijken in de ziel – journalisten is nog vier weken op televisie te zien (maandagavond, 21.15, Nederland 2). Ligt je interesse niet bij journalistiek, bekijk dan één van de vorige series hier. Kijk liever naar een oude uitzending van Kijken in de ziel dan naar een herhaling van Het beste van Got Talent Worldwide. Want zo goed als Coen Verbraak is dat bij lange na niet.